💊 Điều trị — nhóm theo cơ chế (thuốc cùng nhóm thay thế được nhau)
💊 Liều tham khảo
Liều dưới đây chỉ để học/định hướng — luôn đối chiếu phác đồ hiện hành, cân nặng và chức năng gan–thận trước khi dùng.
📚 Bối cảnh: Lựa chọn điều trị cần được cá thể hóa dựa trên tình trạng lâm sàng, cận lâm sàng và mong muốn của bệnh nhân. Cần thảo luận kỹ lưỡng về các lựa chọn và nguy cơ với bệnh nhân.
Điều trị nội khoa (Methotrexate)
⚙ Thuốc kháng folate, ức chế tổng hợp DNA, RNA và protein, gây hoại tử các tế bào đang phân chia nhanh (tế bào nuôi).
💊 Methotrexate
Liều đơn: 50 mg/m2 diện tích bề mặt cơ thể (BSA) tiêm bắp. Liều đa: 1 mg/kg tiêm bắp xen kẽ với 0.1 mg/kg Leucovorin trong 4 liều. Cần đối chiếu guideline cụ thể của từng cơ sở y tế. · Tiêm bắp (IM)
↔ Chỉ định cho thai ngoài tử cung chưa vỡ, huyết động ổn định, beta-hCG < 5000 mIU/mL, kích thước khối thai < 3.5-4 cm, không có tim thai, không có chống chỉ định. Cần theo dõi chặt chẽ sau điều trị.
Điều trị phẫu thuật
⚙ Loại bỏ khối thai ngoài tử cung bằng cách cắt bỏ hoặc bảo tồn vòi trứng, hoặc loại bỏ khối thai ở các vị trí khác.
↔ Phẫu thuật nội soi (Laparoscopy) là phương pháp ưu tiên. Cắt vòi trứng (Salpingectomy) được chỉ định khi vòi trứng bị tổn thương nặng, thai vỡ, hoặc bệnh nhân không còn mong muốn có con. Mở vòi trứng bảo tồn (Salpingostomy) được chỉ định khi vòi trứng còn nguyên vẹn, bệnh nhân mong muốn có con. Mở bụng (Laparotomy) chỉ định trong trường hợp cấp cứu (thai vỡ, sốc), phẫu thuật nội soi thất bại, hoặc có chống chỉ định nội soi.
Hỗ trợ và điều trị triệu chứng
⚙ Giảm đau, bù dịch, truyền máu nếu cần để ổn định tình trạng bệnh nhân.
💊 Thuốc giảm đau (ví dụ: Paracetamol, NSAIDs - Non-Steroidal Anti-Inflammatory Drugs)
Theo chỉ định · Uống/Tiêm
💊 Dịch truyền tĩnh mạch (ví dụ: Ringer Lactate, NaCl 0.9%)
Theo chỉ định, tùy tình trạng mất máu và huyết động · Tiêm tĩnh mạch (IV)
💊 Chế phẩm máu (Hồng cầu lắng, huyết tương tươi đông lạnh)
Theo chỉ định, tùy mức độ thiếu máu và rối loạn đông máu · Tiêm tĩnh mạch (IV)
↔ Điều trị hỗ trợ là cần thiết cho tất cả bệnh nhân, đặc biệt là trong trường hợp cấp cứu để duy trì ổn định huyết động.
⚕️ Khuyến cáo BHYT: Khi kê đơn, đối chiếu Danh mục & điều kiện/tỷ lệ thanh toán theo Thông tư 20/2022/TT-BYT (áp dụng cùng TT 37/2024/TT-BYT từ 01/01/2025). Thuốc điều trị đích/miễn dịch/giá cao thường có ĐIỀU KIỆN chi trả — cần kiểm tra trước khi kê.