Tài liệu trên website https://hoclamsang.vn dùng để tra cứu, phục vụ hoạt động giảng dạy và học tập, không phải là tài liệu hướng dẫn việc tự điều trị. Các hoạt động tư vấn y khoa hoặc điều trị phải có bác sĩ chuyên khoa hướng dẫn.
Cơ chế chưa được sáng tỏ hoàn toàn; tác dụng nhờ khả năng tạo liên kết với DNA và protein gây độc tế bào.
Sau khi bị HYDRAT HOÁ, carboplatin tạo LIÊN KẾT CHÉO giữa các nucleotid trong cùng một sợi hoặc giữa hai sợi DNA → ức chế tổng hợp và sao mã DNA.
Liên kết này còn hoạt hoá quá trình CHẾT TẾ BÀO THEO CHƯƠNG TRÌNH nên tế bào chết nhanh hơn.
So với cisplatin: carboplatin ít độc thận, ít gây nôn và ít độc thần kinh hơn nhưng ỨC CHẾ TUỶ (đặc biệt giảm tiểu cầu) MẠNH HƠN.
📚 Dược thư Quốc gia Việt Nam — Carboplatin · Lần xuất bản thứ ba (2022)
Chỉ định & liều theo bệnh
Ung thư BUỒNG TRỨNG tiến triển (giai đoạn III và IV) — kết hợp với các thuốc chống ung thư khác; liều khởi đầu người lớn 300 mg/m² truyền tĩnh mạch 4 tuần một lần (kết hợp cyclophosphamid).
Ung thư buồng trứng TÁI PHÁT, kể cả ở người đã dùng cisplatin — truyền tĩnh mạch 360 mg/m² cách nhau 4 tuần (dùng đơn độc).
📚 Dược thư Quốc gia Việt Nam — Carboplatin · Lần xuất bản thứ ba (2022)
💊 Liều xem trong từng bài bệnh (Bước 10) — liều thay đổi theo dạng bào chế, dạng muối và theo chế phẩm đơn chất hay phối hợp.
Chống chỉ định
Mẫn cảm với carboplatin.
Suy tuỷ nặng hoặc đang chảy máu nhiều.
Phụ nữ mang thai hoặc cho con bú.
📚 Dược thư Quốc gia Việt Nam — Carboplatin · Lần xuất bản thứ ba (2022)
Tác dụng không mong muốn
⚠️ SUY TUỶ là ADR thường gặp nhất — giảm bạch cầu trung tính, tiểu cầu, hồng cầu.
⚠️ Độc tính máu từ vừa đến nặng: tiểu cầu dưới 50.000/mm³, bạch cầu trung tính dưới 500/mm³.
Buồn nôn, nôn: thường xảy ra 6-12 GIỜ sau khi dùng.
⚠️ So với cisplatin, carboplatin ĐỘC TUỶ NHIỀU HƠN nhưng ít độc thận và ít gây nôn hơn.
📚 Dược thư Quốc gia Việt Nam — Carboplatin · Lần xuất bản thứ ba (2022)
Thận trọng
⚠️⚠️ NGỪNG THUỐC khi bạch cầu trung tính dưới 1.000/mm³ hoặc tiểu cầu dưới 100.000/mm³.
⚠️ Phải dùng THUỐC CHỐNG NÔN TRƯỚC khi truyền carboplatin.
Điều trị ngay nếu xảy ra nhiễm khuẩn hoặc xuất huyết.
⚠️ Khi pha và thao tác: không để thuốc bắn lên da, không hít phải — đây là thuốc độc tế bào.
📚 Dược thư Quốc gia Việt Nam — Carboplatin · Lần xuất bản thứ ba (2022)
Tương tác thuốc
Thuốc GÂY SUY TUỶ khác: phải theo dõi thận trọng, điều chỉnh liều và thời gian dùng sao cho độc tính ở mức chấp nhận được.
CYCLOPHOSPHAMID: độc tính trên máu (suy tuỷ), tiêu hoá, thần kinh, thính giác và thị giác đều tăng lên nhiều.
AMINOGLYCOSID và các thuốc độc với thận: làm tăng mạnh độc tính trên thận và thính giác — nếu phải phối hợp cần rất thận trọng.
FUROSEMID, IFOSFAMID: làm tăng độc tính trên THÍNH GIÁC của carboplatin.
WARFARIN: tăng tác dụng, gây chảy máu.
PHENYTOIN: nồng độ phenytoin có thể giảm.
Thuốc gây nôn: làm tăng nôn.
⚠️ TƯƠNG KỴ VỚI NHÔM: carboplatin phản ứng với nhôm gây kết tủa và mất tác dụng — kim tiêm, bơm tiêm, ống thông và dụng cụ pha chế KHÔNG được chứa nhôm.
📚 Dược thư Quốc gia Việt Nam — Carboplatin · Lần xuất bản thứ ba (2022)
Theo dõi / Quá liều
⚠️ Quá liều biểu hiện độc tính nặng: chủ yếu SUY TUỶ, kèm độc với gan, thận, thần kinh, thính giác, tiêu hoá.
⚠️ Không có thuốc giải độc đặc hiệu — điều trị triệu chứng.