Delamanid

• Delamanid là tiền thuốc, được M. tuberculosis hoạt hóa qua nhóm nitro.
• Thuốc ức chế tổng hợp acid methoxy-mycolic và acid ketomycolic, là thành phần thành tế bào Mycobacteria.
• Delamanid đặc hiệu với Mycobacteria, không tác dụng trên vi khuẩn Gram âm, Gram dương hay hệ vi sinh đường ruột.
• ⚠️ ĐÃ GHI NHẬN ĐỀ KHÁNG delamanid trong quá trình điều trị.
• Cơ chế đề kháng chính là đột biến 1 trong 5 gen coenzym F420.
• Không có đề kháng chéo với các thuốc chống lao hiện hành.
• Tần suất kháng thuốc tiền phát in vitro tương tự isoniazid, cao hơn rifampicin.

• - Điều trị lao phổi đa kháng thuốc.
• - Dùng phối hợp với các thuốc chống lao khác.
• - Chỉ định cho người lớn và trẻ em cân nặng ≥ 30 kg.

• Bệnh Lao

• ⚠️ CHỐNG CHỈ ĐỊNH nếu quá mẫn với thuốc.
• Albumin huyết thanh < 2,8 g/dl.
• Khoảng QT > 500 mili giây.
• Đang dùng thuốc cảm ứng mạnh CYP3A4 (ví dụ: carbamazepin).

• ⚠️ KÉO DÀI KHOẢNG QT, đánh trống ngực là tác dụng rất thường gặp.
• Rất thường gặp: buồn nôn (32,9%), nôn (29,9%), đau đầu (27,6%), mất ngủ (27,3%), chóng mặt (22,4%), ù tai (16,5%), hạ kali huyết (16,2%).
• Các tác dụng rất thường gặp khác: suy nhược, loạn cảm, run tay, tăng bạch cầu lưới, tăng acid uric huyết, tiêu chảy, đau bụng, đau khớp, đau cơ, ho ra máu.
• Thường gặp: sốt, mệt mỏi, phù ngoại vi, thiếu máu, tăng bạch cầu ái toan, tăng cortisol huyết, tăng triglycerid, rối loạn tâm thần, bệnh thần kinh ngoại vi, khô mắt, tăng/tụt huyết áp, khó thở, viêm dạ dày, táo bón, viêm da, mày đay, yếu cơ, đái máu.
• Ít gặp: Herpes zoster, nấm Candida họng, giảm bạch cầu, giảm tiểu cầu, rối loạn chức năng gan, rụng tóc, bí tiểu, hôn mê, blốc nhĩ thất độ 1, ngoại tâm thu thất.

• ⚠️ KHÔNG DÙNG delamanid nếu: điều trị quá 24 tuần, lao ngoài phổi, bệnh do Mycobacteria khác, lao tiềm ẩn, QTcF > 500 ms (trước/trong điều trị), albumin huyết < 2,8 mg/dl.
• ⚠️ THEO DÕI ĐIỆN TÂM ĐỒ ĐỊNH KỲ HÀNG THÁNG. Theo dõi thường xuyên hơn nếu: QT > 450 ms (nam) hoặc > 470 ms (nữ), albumin < 3,4 g/dl (hoặc tiền sử), dùng thuốc ức chế CYP3A4 mạnh (lopinavir/ritonavir), hoặc dùng quinolon.
• Cần đo điện tâm đồ và xét nghiệm điện giải đồ trước điều trị, hiệu chỉnh nếu bất thường.
• Thận trọng khi dùng delamanid cho bệnh nhân có nguy cơ tim mạch (QT kéo dài bẩm sinh/tiền sử, rối loạn nhịp tim, bệnh tim dễ gây loạn nhịp, rối loạn điện giải) hoặc đang dùng thuốc kéo dài QT.
• Delamanid chỉ được WHO khuyến cáo để ngăn chặn phát sinh tình trạng kháng thuốc.
• Nếu có ADR đau đầu, run tay, bệnh nhân không nên lái xe hoặc vận hành máy móc.

• ⚠️ CÂN NHẮC khi dùng delamanid với RIFAMPICIN vì AUC của delamanid giảm 45%.
• Delamanid dùng với LOPINAVIR/RITONAVIR có thể làm tăng nhẹ AUC của delamanid.
• Delamanid không ảnh hưởng đến AUC của rifampicin, isoniazid, pyrazinamid.
• Delamanid làm tăng nồng độ ETHAMBUTOL trong huyết tương 25%, chưa rõ ý nghĩa lâm sàng.
• Delamanid không ảnh hưởng đến dược động học của tenofovir disoproxil, lopinavir/ritonavir, efavirenz.
• ⚠️ THẬN TRỌNG khi dùng delamanid với các THUỐC GÂY KÉO DÀI KHOẢNG QT.
• ⚠️ KHÔNG KHUYẾN CÁO dùng MOXIFLOXACIN phối hợp với delamanid.

• ⚠️ CHƯA CÓ BÁO CÁO QUÁ LIỀU trong nghiên cứu lâm sàng.
• Liều 400 mg/ngày so với 200 mg/ngày làm tăng tần suất ADR, đặc biệt là kéo dài khoảng QT.
• Điều trị quá liều: điều trị triệu chứng.
• Điều trị quá liều: loại bỏ delamanid khỏi đường tiêu hóa.
• Điều trị quá liều: ⚠️ THEO DÕI ĐIỆN TÂM ĐỒ THƯỜNG XUYÊN.

Không có chế phẩm nào đang giữ số đăng ký lưu hành tại Việt Nam.